Türkiye, sağlık hizmetlerinde özel gereksinimli bireylerin yaşam standartlarını yükseltmek amacıyla önemli yeni projelere imza atıyor.
Sağlık Bakanlığı, zihinsel özel gereksinimleri olan çocuklar için sunulan hizmetlerde devrim niteliğinde bir adım atarak Çok Disiplinli Çocuk ve Genç Ruh Sağlığı Merkezlerini (ÇÖZGEM) 10 ayrı ilde açtığını duyurdu.
Bu merkezler, otizm ve benzeri özel gereksinimleri bulunan çocuklar için kapsamlı ve çeşitli sağlık hizmetleri sunma hedefindedir.
10 YENİ RUH SAĞLIĞI MERKEZİ KURULDU
Sağlık Bakanlığı, 2 Nisan Dünya Otizm Farkındalık Günü vesilesiyle yaptığı açıklamada, zihinsel özel gereksinimli çocuklara yönelik sağlık hizmetlerinin güçlendirilmeye devam ettiğine dikkat çekti. Bu kapsamda, aile sağlığı merkezlerinde otizm riski taşıyan çocukların erken aşamada tespit edilerek tanı, tedavi ve rehabilitasyon süreçlerinin etkin bir şekilde yürütülmesini sağlayan bir Otizm Tarama ve Takip Programı hayata geçirildi.
18-36 ay arasındaki çocukların otizm risk durumlarının değerlendirilmesi, gerekli yönlendirmelerin gerçekleştirilmesi ve takibinin sağlanması bu program aracılığıyla gerçekleştirilecektir.
Otizm riski taşıyan çocukların, alanında uzman çocuk ve ergen ruh sağlığı uzmanları tarafından değerlendirilmesi hedefleniyor. Açıklamada şu ifadelere yer verildi:
“Zihinsel özel gereksinimli çocuklarımızın ruh sağlığı hizmetini bütüncül bir şekilde almasını amaçladığımız Çok Disiplinli Çocuk ve Genç Ruh Sağlığı Merkezlerinde (ÇÖZGEM), çeşitli meslek gruplarından uzmanlar bir araya gelerek multidisipliner bir yaklaşımla sağlık hizmetleri sunmaktadır.”
Bu merkezler, zihinsel özel gereksinimleri olan çocukların erken müdahale, izleme ve yetişkinliğe geçiş süreçlerinde nitelikli ruh sağlığı desteği almalarını sağlıyor.
ÇÖZGEM’ler, belirlenen 10 ilde aktif hale gelmiştir.
OTİZM TARAMA VE TAKİP PROGRAMI
Bu programda, çocukların erken dönemde teşhislerinin konulması ve tedavi süreçlerinin sağlıklı bir şekilde yürütülmesi amaçlanmaktadır. Zihinsel özel gereksinimler alanında uzman sağlık çalışanları yetiştirmek de hedefler arasında yer almaktadır. Bu doğrultuda, acil servislerden ruh sağlığı uzmanlarına, ağız ve diş sağlığı çalışanlarından diyetisyenlere kadar pek çok branşta eğitim programları düzenlenmektedir.
Sağlık çalışanları, otizm gibi zihinsel özel gereksinimleri daha iyi tanıyabilmeleri ve güncel bilimsel bilgilerle daha etkin hizmet sunabilmeleri için bu eğitimler aracılığıyla desteklenmektedir.
SAĞLIK ÇALIŞANLARINA EĞİTİM VERİLİYOR
Sağlık Bakanlığı, otizm ve zihinsel özel gereksinimlere dair farkındalığı artırmak için sağlık çalışanlarına yönelik eğitim programları da başlatmıştır. Bu programlar, sağlık çalışanlarının bilgi seviyelerini güncelleyerek daha etkili sağlık hizmeti sunmalarını sağlamak için tasarlanmıştır.
AFET DURUMLARINDA HİZMETİN SÜREKLİLİĞİ
Olası acil durumlarda zihinsel özel gereksinimli çocukların ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik hazırlıklar da sürdürülmektedir. Yapılan açıklamada, “Afetlere hazırlık aşamasında sağlık çalışanlarının bilgi ile donanımını artırmayı ve mobil uygulama aracılığıyla ruh sağlığı hizmetlerini kesintisiz sunmayı amaçlıyoruz” ifadelerine yer verilmiştir.
Bakanlık, “Özel Çocuklar Destek Sistemi” adı verilen mobil uygulama ile pandemi ve deprem dönemlerinde zihinsel özel gereksinimli çocuklara uzaktan sağlık hizmeti sunduğunu belirterek, bu sistemin olası afet durumlarında tekrar devreye alınmaya hazır olduğunu vurgulamıştır.